Amniga iyo Gobolka
Shabakadaha Ka Dambeeya Soo Laba-kaclaynta Burcad-badeedda Puntland
Burcad-badeednimada dib uga soo xoogaysanaysa xeebaha Puntland kuma koobna ragga hubaysan ee maraakiibta fuula. Waxaa ka dambeeya shabakado maalgeliya weerarrada, keena hubka iyo shidaalka, diyaariya saadka, kana shaqeeya wadaxaajoodyada madax-furashada. Falanqayn cusub ayaa tilmaamaysa in xiriirradaasi ay ka gudbeen xeebaha Puntland, kuna fideen labada dhinac ee Gacanka Cadmeed.
Sawirka waxaa bixiyey Puntland Signal USA Desk
Saxafiga Masriga ah ee Khaled Mahmoud Ramadan ayaa qoraal uu ku daabacay Responsible Statecraft ku eegaya sida dagaalka Iiraan iyo qalalaasaha Badda Cas ay fursado cusub ugu abuureen burcad-badeedda. Qoraalku wuxuu soo xiganayaa xogta Hay’adda Caalamiga ah ee Badaha ee IMO, taas oo sheegaysa in ugu yaraan 15 markab lagu weeraray gobolka sannadkan, halka sannadkii hore ay ahaayeen shan.
Sida falanqayntu tilmaamayso, soo noqoshada burcad-badeednimada laguma sharxi karo oo keliya ilaalin ku kooban xeebaha Puntland. Ciidamada badda ee caalamiga ah ayaa wajahaya hawlo isku mar uga socda Marinka Hormuz, Baabul-Mandab iyo Badda Cas. Dhinaca kale, kooxaha burcad-badeeddu waxay hawlgalladooda ku balaariyaan meelo ka sii fog xeebaha, gudaha Gacanka Cadmeed iyo Badweynta Hindiya.
Puntland waxay xaaladdan wajahaysaa xilli ciidamadeedu ay sidoo kale dagaal kula jiraan Daacishta ku sugan buuraha Cal Miskaad. Labadaas khatarood waxay culays isku mar ah saarayaan ciidamada, miisaaniyadda iyo awoodda hay’adaha amniga.
Korneyl Maxamed Jaamac, oo ah khabiir ku takhasusay amniga badda Puntland, ayaa Responsible Statecraft u sheegay in khatartu isu beddelayso shabakad goboleed xuduudaha ka gudubta. Wuxuu sheegay in dadka ka faa’iidaysta burcad-badeednimadu ay isugu jiraan maalgeliyeyaal, hub iyo rasaas keenayaal, shidaal iyo saad bixiyeyaal, dadka qaadka iyo maandooriyaha u geeya kooxahaas, iyo shabakadaha tahriibinta badda. Waxa kale oo uu tilmaamay xiriirro Soomaaliyeed iyo kuwo Yemeni ah oo kala gudbiya dad, agab iyo xog.
Kala duwanaanshahaasi waa muhiim.
Arrintaasi waxay iftiiminaysaa dhinac aan mar walba ka muuqan wararka afduubka maraakiibta. Weerarku badda ayuu ka dhacaa, balse inta badan waxyaabaha suurtageliya waxaa laga diyaariyaa berriga.
Doomuhu waxay u baahan yihiin shidaal iyo dayactir. Ragga hubaysan waxay u baahan yihiin hub, isgaarsiin, cunto iyo biyo. Afduubka markabku wuxuu u baahan karaa xog ku saabsan dhaq-dhaqaaqiisa, halka haynta shaqaaluhu ay u baahan tahay saad joogto ah. Marka madax-furasho la dalbanayana, waxaa hawsha ku soo biira wadaxaajoodayaal iyo dad qaabilsan gudbinta iyo qaybinta lacagta.
